Jak wyłączyć kogoś z dziedziczenia?

Relacje rodzinne nie zawsze są pozytywne. Niekiedy zdarza się nawet, że poszczególni członkowie rodziny nie mają ze sobą kontaktu. Wówczas rodzi się pytanie, jak wyłączyć daną osobę z dziedziczenia.

Wyłączenie z dziedziczenia a wydziedziczenie

Zajmując się obsługą prawną w Rawiczu, zauważam, że powyższe pojęcia są ze sobą często mylone, a tym samym – stosowane zamiennie. Co prawda terminy te brzmią bardzo podobnie, jednak są to odmienne instytucje prawne, które rodzą różne konsekwencje. Jednocześnie, jeżeli przyszły spadkodawca chce skorzystać z jednej z nich, będzie musiał podjąć określoną czynność prawną.

Wyłączenie z dziedziczenia polega na spisaniu testamentu z pominięciem danej osoby. W praktyce oznacza to, że w jego treści powoływani są jedynie bliscy wybrani przez przyszłego spadkodawcę, którzy mają przejąć jego prawa i obowiązki. Jednocześnie w dokumencie nie uwzględnia się osoby wyłączonej. Jest to tzw. testament negatywny, który nie pozbawia jednak prawa do zachowku.

Nieco inaczej przedstawia się zaś instytucja wydziedziczenia, która, w odróżnieniu od powyższej, nie tylko wyłącza daną osobę z dziedziczenia, ale także pozbawia jej prawa do zachowku. W tym przypadku nie jest jednak tak łatwo. Po pierwsze, konieczne jest uwzględnienie takiego zapisu w testamencie. Po drugie, musi zostać spełniona jedna z przesłanek wyszczególnionych w art. 1008 Kodeksu cywilnego. Chodzi tu o sytuację, w której uprawniony do zachowku:

  • wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;
  • dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;
  • uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.